Sztyblety - co to za buty i jak je nosić

Wsuwane botki, które zakładasz jednym ruchem, bez mocowania się ze sznurówkami, a mimo to wyglądasz w nich elegancko - to właśnie one. Coraz częściej widać je na ulicy, w biurze i na mniej oficjalnych wyjściach, bo łączą wygodę z dobrym stylem. Sztyblety to jeden z tych fasonów, które pasują zarówno do jeansów, jak i do garnituru w wersji smart. Poniżej tłumaczymy, czym dokładnie są, z czego je wybierać i jak je nosić przez cały chłodniejszy sezon.

Co to są sztyblety?

Botki Chelsea, bo tak brzmi druga nazwa tego fasonu, to wsuwane obuwie za kostkę, bez sznurowania. Ich znakiem rozpoznawczym są elastyczne wstawki po bokach cholewki, dzięki którym but łatwo się zakłada i pewnie trzyma stopę. Rodowód mają wiktoriański - powstały w XIX wieku w Anglii jako praktyczne obuwie do jazdy konnej i na co dzień, a z czasem weszły na stałe do miejskiej garderoby. Dziś są jednym z najbardziej uniwersalnych fasonów w męskiej szafie. Mają czystą, minimalistyczną linię bez zbędnych ozdób, przez co łatwo je zestawić z różnymi ubraniami. To dobry wybór, gdy szukasz jednej pary na jesień, która sprawdzi się i na luzie, i w bardziej eleganckim wydaniu.

Z jakiej skóry i w jakim kolorze je wybrać?

Najczęściej spotkasz dwa warianty: gładką skórę licową i zamsz. Skóra licowa jest bardziej elegancka i łatwiejsza w czyszczeniu, dlatego lepiej sprawdza się w biurze i w oficjalnych zestawach. Zamsz jest cieplejszy w odbiorze, ma miękką fakturę i świetnie wygląda jesienią, ale wymaga impregnacji i delikatniejszej pielęgnacji. Jeśli chodzi o kolory, na start najlepsze są brąz i koniak - pasują do jeansów, chinosów i granatu, więc są najbardziej uniwersalne. Czerń zostaw na bardziej eleganckie i wieczorowe okazje, bo jest najbardziej formalna. Jasny brąz i zamsz to opcja na luźniejsze, dzienne stylizacje. Jeśli kupujesz jedną parę, wybierz ciemniejszy brąz w skórze - poradzi sobie w większości sytuacji.

Jak nosić je do jeansów i chinosów?

To najłatwiejszy i najczęstszy sposób noszenia tego fasonu. Do jeansów wybierz proste lub lekko zwężane nogawki, które ładnie opadają na cholewkę - unikaj bardzo szerokich dołów, bo zakryją but. Do chinosów w beżu, granacie czy oliwce botki dodają zestawowi charakteru i podnoszą go o poziom wyżej niż sneakersy. Góra może być swobodna: sweter, koszula w kratę, bluza albo prosta koszulka pod marynarką. Bardzo dobrze działa połączenie z lekką, nieformalną marynarką - zajrzyj do kategorii marynarki casualowe męskie, jeśli chcesz zbudować spójny zestaw smart casual. Pilnuj długości spodni: powinny kończyć się tuż nad cholewką, bez nadmiaru materiału zbierającego się na kostce.

Czy pasują do garnituru?

Tak, ale w wersji smart, nie na najbardziej oficjalne okazje. Gładkie, czarne albo ciemnobrązowe botki ze skóry dobrze wyglądają z garniturem w codziennym, biznesowym wydaniu - zwłaszcza z granatowym czy szarym. To dobry pomysł na jesień i zimę, gdy klasyczne półbuty bywają zbyt lekkie na pogodę. Pamiętaj, żeby nogawka była odpowiednio wąska i nieco krótsza, tak by ładnie układała się na cholewce. Na wesele, wieczór czy dress code black tie zostań jednak przy klasycznych, sznurowanych oksfordach. Jeśli kompletujesz elegancki zestaw od podstaw, zacznij od dobrze skrojonego garnituru w kategorii garnitury męskie, a botki potraktuj jako nowoczesny akcent.

Na jaką porę roku i okazję się sprawdzają?

Najlepszy sezon na ten fason to jesień, zima i chłodniejsza wiosna. Botki za kostkę osłaniają stopę lepiej niż półbuty, a przy tym pasują do cięższych tkanin, swetrów i kurtek. Świetnie odnajdują się w stylu smart casual: na spotkanie, do biura z luźniejszym dress code, na spacer po mieście czy nieformalną kolację. Latem bywają za ciepłe, więc wtedy lepiej sięgnąć po lżejsze obuwie. Mniej pasują też do bardzo formalnych i wieczorowych okazji - na galę, wesele w pełnym rygorze czy black tie wybierz klasyczne, sznurowane buty. W skrócie: im chłodniej i bardziej na luzie, tym lepiej ten fason działa.

Czego unikać przy noszeniu sztybletów?

Najczęstszy błąd to zbyt szerokie nogawki, które zakrywają cholewkę i psują całą linię - spodnie powinny kończyć się tuż nad butem. Drugi to noszenie zamszu w deszcz bez wcześniejszej impregnacji, przez co skóra szybko traci wygląd. Trzeci to zestawianie eleganckich, czarnych botków z bardzo sportowym strojem - lepiej trzymać spójny poziom całej stylizacji. Czwarty to zbyt duży rozmiar: skoro nie ma sznurowania, but musi dobrze trzymać stopę już przy przymiarce. Piąty to zaniedbana, porysowana skóra, bo nawet dobry model traci wtedy na wartości. I ostatni: czarny, błyszczący but do bardzo luźnego, wakacyjnego zestawu, w którym lepiej sprawdzi się brąz lub zamsz.

Tabela szybkiego doboru w zależności od stylizacji:

Podsumowanie

Jedna zasada do zapamiętania: brązowe i zamszowe sztyblety noś na luzie oraz w smart casual, a gładką czerń zostaw na bardziej eleganckie wyjścia, i zawsze pilnuj długości spodni nad cholewką. To fason, który jednym ruchem podnosi codzienny zestaw, a przy garniturze smart wygląda nowocześnie. Jeśli chcesz porównać go z innymi fasonami, zajrzyj do poradnika jakie buty do garnituru, a elegancki zestaw skompletujesz w kategorii garnitury męskie.

Najczęstsze pytania

Czym różnią się sztyblety od zwykłych botków?

Mają charakterystyczne elastyczne wstawki po bokach i nie mają sznurowania ani zapięć. To właśnie te wstawki sprawiają, że wsuwasz but jednym ruchem, a on pewnie trzyma stopę. Zwykłe botki mają zwykle sznurowanie, suwak lub klamry.

Czy botki Chelsea pasują do garnituru?

Tak, ale w wersji smart casual i biznesowej, najlepiej w gładkiej skórze w czerni lub ciemnym brązie. Na bardzo formalne i wieczorowe okazje lepsze są klasyczne, sznurowane oksfordy. To dobry wybór na jesień i zimę.

Skóra czy zamsz - co wybrać na pierwszą parę?

Na pierwszą parę najlepsza jest gładka skóra w ciemnym brązie, bo jest uniwersalna i łatwiejsza w pielęgnacji. Zamsz wygląda świetnie, ale wymaga impregnacji i ostrożności w deszczu. Brąz sprawdzi się w większej liczbie stylizacji niż czerń.

Z czym nosić botki Chelsea na co dzień?

Najprościej z jeansami o prostej nogawce albo chinosami i swetrem lub koszulą. Dobrze wyglądają też pod nieformalną marynarką w stylu smart casual. Pilnuj, by nogawka kończyła się tuż nad cholewką.